گاهی، اتفاق می افتد كه در زندگی احساس خستگی می كنیم، همه چیز برای ما زنگ می بازد، چیزهایی كه باید لذت بخش باشند دیگر برایمان جذاب نیستند، احساس می كنیم زندگی یكنواخت شده است. احساس می كنیم این آن زندگی نیست كه به خاطر آن باید صبح از خواب بیدار شویم. دیگر از زندگی لذت نمی بریم. به راستی چكار باید كرد؟ چه كنیم تا انرژی از دست رفته مان را بدست آوریم؟
به بررسی تفصیلی علل بروز این احساس در فرد و راهكارهای درمان آن می پردازیم:

1- شكست های پی در پی در زندگی: یكی از علل احساس ناامیدی در زندگی، شكست و انتظار شكست می باشد. اگر شما همیشه انتظار شكست را داشته باشید و توانمندی های خود را باور نداشته باشید، احساس خوبی در زندگی نخواهید داشت.

2- یكنواختی در زندگی: انسان فطرتا زیبایی طلب بوده و دوست دارد با تنوع زندگی كند؛ چنانچه محیط زندگی یا فرایند زندگی یكنواخت باشد، روند تغییر و تبدّل انرژی روانی با خلل مواجه می گردد. گاهی انسان به تغییرات اندكی در زندگی نیاز دارد. مثل گردش، تفریح و یا حتی تغییر چیدمان منزل.

3- عدم برآورده شدن نیازها: رفع نیازها احساس لذت در زندگی را به دنبال دارد. در واقع نیازها به عنوان یكی از انگیزه های حیاتی هستند. اگر نیازها نبودند انسان در زندگی بسیاری از دلخوشی ها را از دست می داد و خیلی از فعالیت ها را ترك می كرد. حال این نكته نیز حایز اهمیت است كه اگر نیازها به درستی و به موقع و متناسب پاسخ داده نشوند می تواند منجر به احساس سستی و بی حوصلگی در فرد شود.

4- كم بودن فعالیت های زندگی: ركود و نداشتن مشغله كافی در زندگی و بیكاری و داشتن ساعات زیادی كه نمی دانیم با چه فعالیت هایی آن را پر كنیم و یا پر كردن آن با فعالیت های غیر مفید و بی ارزش می تواند به احساس سستی و بی حوصلگی منجر گردد.

5- نداشتن عزت نفس و اعتماد به نفس: اگر ارزش های وجودی خودتان را نشناسید و آنها را باور نكنید راجع به خودتان و زندگی تان احساس خوبی نخواهید داشت. تنها انسان هایی احساس خوبی در زندگی دارند كه احساس خوبی نسبت به خودشان دارند و خودشان را به عنوان انسانی خوب و كارآمد قبول دارند.

راهكارهایی برای حل این مشكل

برای ایجاد هر تغییری در زندگی ابتدا انسان باید موقعیت فعلی زندگی خود را خوب بشناسد و سپس به علت شناسی آن پرداخته و با یك تصمیم صحیح و اقدامی شجاعانه به تغییر و بهبود وضعیت دست بزند. شما نیز با توجه به راهكارهای زیر با توكل به خدا و توسل به ائمه معصومین(ع) به تغییر زندگی خود اقدام كنید:

تقویت ایمان:
عامل زیربنایی احساس و رفتار انسان ایمان به خداست. با ایمان به خداست که می توان سخت ترین كارها را انجام داد و از آن لذت برد. بنابراین راهكار لذت بردن از زندگی تقویت ایمان است. یا به زبانی دیگر می توان گفت از خواص و آثار ایمان سکینه است. سکینه از سکون است در مقابل حرکت و تزلزل. مقر چنین ماهیت کمیابی قلب آدمی است و با ورودش هر گونه اضطراب و سرگردانی را مرتفع می سازد. اضطراب و پریشانی وضعیتی است که بشر در طول زندگی خویش همواره آن را به شکل های مختلف تجربه می کند و هیچ امری از امور امکانی قدرت بر کندن آن را از وجود انسان ندارد، چرا که این امور امکانی است که اساسا تولیدگر اضطراب و پریشانی اند. از این رو اگر همه متاع امکانی در کنار یکدیگر گرد آیند اگر موجب تشدید سرگردانی، پریشانی و اضطراب نشوند درمان گر آن نیستند. اضطراب ها و تشویش ها از متن جهان امکانی برمی خیزد، اگر فقط چنین جهانی در دیدگان جلوه کند. پس سکینه دستاورد شخص انسانی یا فرآورده پیرامونی او نیست بلکه منشا آن خالق هستی است و گیرنده و پذیرای آن شخص مومن. به تعبیر دیگر، در تحقق سکینه، هیچ واسطه از وسایط امکانی دخالت ندارد و سکینه هدیه ای است از ساحت ربوبی بر قلب مومن. با آمدن چنین هدیه ای آرامش و قرار بر سراسر وجود آدمی حاکم می شود همان طور که اگر رعب و ترس حاصل در قلب، از منشا الهی نشات گیرد و همه اسباب امکانی دست به دست یکدیگر دهند تا آن قلب مرعوب را از ترس رهایی دهند چنین امری حاصل نمی شود.
به نظر می رسد که این اثر با اثر قبلی ارتباط دارد; به این معنا که سکینه قلب را از احتمال سقوط به مراحل پایین تر ایمان بازمی دارد و فقط او را به جهت متعالی سوق می دهد:
«هو الذی انزل السکینه فی قلوب المومنین لیزدادوا ایمانا مع ایمانهم; اوست آن کسی که در دل های مومنان آرامش را فرو فرستاد تا ایمانی بر ایمان خود بیفزایند .» (ایمان (ویژگی ها و آثار «ایمان » در بیان حضرت امیر) / امیر دیوانی)

برنامه ریزی منظم برای زندگی:
برای زندگی خود برنامه ریزی جامعی داشته باشید، كه در برگیرنده ساعاتی برای تحصیل یا اشتغال، كارهای شخصی، تفریحات سالم، عبادت، استراحت و غیره باشد. برنامه تان را بر روی برگه نوشته و آن را به دقت مورد اجرا قرار دهید و به هر گونه پیشرفت و موفقیت خود پاداش دهید. پاداش شما می تواند تحسین خود، رفتن به گردش، خوردن غذای مورد علاقه یا پرداختن به هر كار مورد علاقه ای باشد. امـیـر مـومنان با توجه به تاثیر نظم در نتیجه بخشى كارها، بر انجام امور روزانه در وقت خود سفارش كرده، مى فرماید: (وَ اءَمْضِ لِكُلِّ یَوْمٍ عَمَلَهُ، فَاِنَّ لِكُلِّ یَوْمٍ ما فیهِ) كـار هـر روز را در هـمـان روز انـجـام ده (و آن را بـه روز بـعـد مـوكـول مـكـن )؛ زیـرا بـراى هـر روز كـار خـاصـّى اسـت (كـه مجال انجام عقب افتادگى ها را نمى دهد).

اهمیت ویژه به نماز اول وقت و نماز شب:

سعی كنید هر روز مقدار معینی قرآن بخوانید و در معنای آن تدبّر نمایید. شادابی و افسردگی انسان پیش از آنکه تحت کنترل و اراده او باشد، تحت فرمان تغییرات مواد شیمیایی در سلسله اعصاب مرکزی انسان است. به طور مثال: افزایش یک ماده شیمیایی به نام «دوپامین» در بدن سبب می شود، انسان بدون آنکه خود بخواهد، دچار افسردگی شود و کاهش این ماده نیز سبب شاد شدن غیر ارادی انسان می شود. از جمله مواد شیمیایی که سبب شادی انسان می شود «کورتیزول» می باشد. مقدار این ماده در داخل بدن انسان در ساعات سحرگاهی به شدّت افزایش می یابد. در صورت بیداری انسان در این ساعات، لذت و شعف سرمست کننده ای نصیب او می شود که در تمام طول روز، بر زندگی او تأثیر می گذارد.
افزایش «کورتیزول» در ساعات سحر و ارتباطش با سرخوشی صبحگاهی - که از مسلّمات پزشکی - است در واقع توجیه قابل توجهی است برای همه مضامین عرفانی ای که پیرامون «اسرار سحر و فواید نماز شب» گفته می شود.

و به این ترتیب واضح است، نماز شب و شب زنده داری برای انسان شادی و شعف به ارمغان می آورد و افسردگی و دل مردگی را از روح و جان او می زداید. (ایجاد نشاط و شادی با نماز شب پایگاه اطلاع رسانی حوزه)

سعی در انتخاب دوستانی خوب و مومن:
سعی كنید دوستانی خوب و مومن برای خود انتخاب كنید و ارتباطتان را با این دوستان بیشتر كنید. چنان که امام علی علیه السلام می فرمایند:
اَعجَزُ النَّاسِ مَن عَجَزَ عَنِ اکتِسابِ الاِخوَانِ، وَاَعجَزُ مِنهُ مَن ضَّیعَ مَن ظَفِرَ بِهِ مِنهُم؛ عاجزترین مردم کسی است که از بدست آوردن دوست عاجز بماند و از او عاجزتر کسی است که دوستان بدست آورده را از دست بدهد.(الامالی ص110)


منبع:تبیان