اعداد در زبان ترکی آذربایجانی – آموزش شمارش از ۱ تا ۱۰۰۰

[گل همیشه بهار]

شمارش اعداد در زبان ترکی آذربایجانی تابع قاعده معینی است

و از لحاظ دستوری و نوشتاری مطلقا استثنایی در آن وجود ندارد.

به همین دلیل یادگیری آن آسان است.

​

 

[گل همیشه بهار]

اعداد شامل :

بیر (۱)
ایکی (۲)
اوچ (۳)
دؤرد (۴)
بئش (۵)
آلتی (۶)
یئددی (۷)
سککیز (۸)
دوققوز (۹)


برای نمونه به این نام گذاریها توجه کنید:


اون (۱۰) + بیر (۱)=اون بیر (۱۱)
اون (۱۰) + آلتی (۶)=اون آلتی (۱۶)
اییرمی (۲۰) + سککیز(۸)=اییرمی سککیز (۲۸)
اوتوز (۳۰) + بئش (۵)=اوتوز بئش (۳۵)
یئتمیش (۷۰) + اوچ (۳)=یئتمیش اوچ (۷۳)
دوخسان (۹۰) + دوققوز (۹)=دوخسان دوققوز (۹۹)
یوز (۱۰۰) + اللی (۵۰)=یوز اللی (۱۵۰)
بئش یوز (۵۰۰) + آلتمیش (۶۰)=بئش یوز آلتمیش (۵۶۰)
سککیز یوز (۸۰۰) + اوتوز اوچ (۳۳)=سککیز یوز اوتوز اوچ (۸۳۳)
مین (۱۰۰۰) + یوز اون بیر (۱۱۱)=مین یوز اون بیر (۱۱۱۱)
سه هشتم=سککیزده اوچ
یک دوم=ایکی ده بیر (یاریم)
اوچ، اوسته گل بئش، برابر دیر سککیز (۸=۵+۳)
هزار و سیصد و هفتاد و هشت = مین اوچ یوز یئتمیش سککیز
دو ممیز بیست وپنج صدم (25/2)=ایکی تام، یوزده اییرمی بئش
دهها = اونلار، اونلارجا
صدها = یوزلر، یوزلرجه
هزارها = مینلر، مین لرجه
میلیون و میلیارد = ملیون و ملیارد
آلتی، چیخ ایکی، برابر دیر دؤرد (۴ = ۲ – ۶)



از لحاظ محاوره و گفت وگوی شفاهی به این زبان در ایران و در بعضی از مناطق جمهوری آذربایجان استثنایی وجود دارد. و آن کاربرد کلمه فارسی هشتاد به جای کلمه ترکی آن یعنی ***ن است. البته کلمه هشتاد در این حالت تابع قواعد شمارش اعداد در ترکی آذربایجانی است . این استثنا در مورد آذربایجانی های شرق ترکیه، گرجستان، داغستان و مناطق شمالی جمهوری آذربایجان صادق نیست.



شمارش اعداد از هشتاد تا عدد نود در زبان محاورهای ترکی آذربایجانی در ایران بدین صورت است:

هشتاد (۸۰)
هشتاد بیر (۸۱)
هشتاد ایکی (۸۲)
هشتاد اوچ (۸۳)
هشتاد دؤرد (۸۴)
هشتاد بئش (۸۵)
هشتاد آلتی (۸۶)
هشتاد یئددی (۸۷)
هشتاد سککیز (۸۸)
هشتاد دوققوز (۸۹)
دوخسان (۹۰)



شمارش اعداد هشتاد تا عدد نود در زبان نوشتاری ترکی آذربایجانی بدین صورت است:

سک سن (۸۰)
سک سن بیر (۸۱)
سک سن ایکی (۸۲)
سک سن اوچ (۸۳)
سک سن دؤرد (۸۴)
سک سن بئش (۸۵)
سک سن آلتی (۸۶)
سک سن یئددی (۸۷)
سک سن سککیز (۸۸)
سک سن دوققوز (۸۹)
دوخسان (۹۰)

 

[گل همیشه بهار]

چگونگی نامگذاری، شمارش و بیان اعداد در ترکی آذربایجانی در جدول زیر ارائه شده است.

فارسی	ترکی آذربایجانی	Azərbaycan Türkcəsi	فارسی	ترکی آذربایجانی	Azərbaycan Türkcəsi	فارسی	ترکی آذربایجانی	Azərbaycan Türkcəsi
یک	بیر	Bir	یکم	بیراینجی	Birinci	یکمین	بیراینجیسی	Birincisi
دو	ایکی	İki	دوم	ایکیاینجی	İkinci	دومین	ایکیاینجیسی	İkincisi
سه	اوچ	Üç	سوم	اوچاونجو	Üçüncü	سومین	اوچاونجوسو	Üçüncüsü
چهار	دؤرد	Dörd	چهارم	دؤرداونجو	Dördüncü	چهارمین	دؤرداونجوسو	Dördüncüsü
پنج	بئش	Beş	پنجم	بئشاینجی	Beşinci	پنجمین	بئشاینجیسی	Beşincisi
شش	آلتی	Altı	ششم	آلتیاینجی	Altıncı	ششمین	آلتیاینجیسی	Altıncısı
هفت	یئددی	Yeddi	هفتم	یئددیاینجی	Yeddinci	هفتمین	یئددیاینجیسی	Yeddincisi
هشت	سککیز	Səkkiz	هشتم	سککیزاینجی	Səkkizinci	هشتمین	سککیزاینجیسی	Səkkizincisi
نه	دوققوز	Doqquz	نهم	دوققوزاونجو	Doqquzuncu	نهمین	دوققوزاونجوسو	Doqquzuncusu
ده	اون	On	دهم	اوناونجو	Onuncu	دهمین	اوناونجوسو	Onuncusu
دوازده	اون ایکی	On iki	دوازدهم	اون ایکیاینجی	On ikinci	دوازدهمین	اون ایکیاینجیسی	On ikincisi
شانزده	اون آلتی	On altı	شانزدهم	اون آلتیاینجی	On altıncı	شانزدهمین	اون آلتیاینجیسی	On altıncısı
بیست	اییرمی	İyirmi	بیستم	اییرمیاینجی	İyirminci	بیستمین	اییرمیاینجیسی	İyirmincisi
سی	اوتوز	Otuz	سیام	اوتوزاونجو	Otuzuncu	سیامین	اوتوزاونجوسو	Otuzuncusu
چهل	قیرخ	Qırx	چهلم	قیرخاینجی	Qırxıncı	چهلمین	قیرخاینجیسی	Qırxıncısı
پنجاه	اللی	Əlli	پنجاهم	اللیاینجی	Əllinci	پنجاهمین	اللیاینجیسی	Əllincisi
شصت	آلتمیش	Altmış	شصتم	آلتمیشاینجی	Altmışıncı	شصتمین	آلتمیشاینجیسی	Altmışıncısı
هفتاد	یئتمیش	Yetmiş	هفتادم	یئتمیشاینجی	Yetmişinci	هفتادمین	یئتمیشاینجیسی	Yetmişincisi
هشتاد	***ن	Səksən	هشتادم	***ناینجی	Səksəninci	هشتادمین	***ناینجیسی	Səksənincisi
نود	دوخسان	Doxsan	نودم	دوخساناینجی	Doxsanıncı	نودمین	دوخساناینجیسی	Doxsanıncısı
صد	یوز	Yüz	صدم	یوزاونجو	Yüzüncü	صدمین	یوزونجوسو	Yüzüncüsü
سیصد	اوچ یوز	Üç yüz	سیصدم	اوچ یوزاونجو	Üç yüzüncü	سیصدمین	اوچ یوزاونجوسو	Üç yüzüncüsü
هزار	مین	Min	هزارم	میناینجی	Mininci	هزارمین	میناینجیسی	Minincisi

 

[tirnam]

راستی دقت کردی ترکا وقتی همدیگرو می بینن اگه بار اولشون هم باشه زرتی با هم ترکی صحبت می کنن ؟!!!!!!!!!!!!من می مونم این از کجا فهمید اون یکی ترکه !!!!

 

[admin]

راستی دقت کردی ترکا وقتی همدیگرو می بینن اگه بار اولشون هم باشه زرتی با هم ترکی صحبت می کنن ؟!!!!!!!!!!!!من می مونم این از کجا فهمید اون یکی ترکه !!!!

از اونجایی که شما الان فهمیدید ما فارسیم با ما فارسی صحبت کردید!

 

[گل همیشه بهار]

بله همینطوره ترکا وقتی به همدیگر می رسند حداقل حال هم رو می پرسن ولی خداییش تهران بودم همسایه همسایه اش رو نمی شناخت

ممنون از توجهت

 

[amin khan]

 

[tirnam]

از اونجایی که شما الان فهمیدید ما فارسیم با ما فارسی صحبت کردید!

آخه فارسی رو همه ایرانی ها می تونن صحبت کنن . زبون عرفه . ولی ترکی فقط درصد کمی از مردم بلدن . :34:

 

[admin]

آخه فارسی رو همه ایرانی ها می تونن صحبت کنن . زبون عرفه . ولی ترکی فقط درصد کمی از مردم بلدن . :34:

خب فکر کنم باید کمی اطلاعاتتون رو در مورد این همه و کمی که به کار بردید بیشتر کنید دوست عزیز.
دقیقاً مشکل ما ایرانی ها همینجاست دوست عزیز، مشکل عقب ماندگی و خیلی از مشکلات دیگه که الان داریم. به نوعی با خودمون درگیر هستیم منتها به کجا و چه نتیجه ها و عواقبی میخوایم برسیم رو خدا میدونه و آینده نمایانگرش خواهد بود.

همدیگر رو بهتر بشناسیم؛
همه ی مردم کشور ایران فارسی رو بلد نیستند، برای مثال میتونید به مناطق کرد نشین کشورمون ایران سفری داشته باشید.
درصد کمی از مردم ایران ترکی رو بلند نیستند، برای مثال میتونید یک نگاهی به هم وطن های اطرافتون بندازید و یا آمار رو مطالعه کنید.

 

[amininho]

در مورد این همه و کمی موافقم
همه ایرانی ها فارسی بلد نیستند به خصوص در میان کردزبان ها و ترک زبان ها ( به خصوص بیشتر مناطق روستایی)
و حدود 30 تا 40 درصد ایرانی ها هم ترکی بلدن

 

[tirnam]

بابا من تو محیط شهر خودمونو گفتم . شما چقدر بزرگش می کنید .:حرص:

ولی حرفات خوب و به درد بخور بود . مرسی

 

[875102210]

در مورد این همه و کمی موافقم
همه ایرانی ها فارسی بلد نیستند به خصوص در میان کردزبان ها و ترک زبان ها ( به خصوص بیشتر مناطق روستایی)
و حدود 30 تا 40 درصد ایرانی ها هم ترکی بلدن

همدیگر رو بهتر بشناسیم؛
همه ی مردم کشور ایران فارسی رو بلد نیستند، برای مثال میتونید به مناطق کرد نشین کشورمون ایران سفری داشته باشید.
درصد کمی از مردم ایران ترکی رو بلند نیستند، برای مثال میتونید یک نگاهی به هم وطن های اطرافتون بندازید و یا آمار رو مطالعه کنید.

از کجا این آمارارو در آوردین...

خدایا خودت شاهدی...

 

[amininho]

این آمار رو از جایی آوردیم که از کودکی توش زندگی می کنیم ...

 

[چاووش]

راستی دقت کردی ترکا وقتی همدیگرو می بینن اگه بار اولشون هم باشه زرتی با هم ترکی صحبت می کنن ؟!!!!!!!!!!!!من می مونم این از کجا فهمید اون یکی ترکه !!!!

سلام :

ببخشید آقا یا خانم تازه وارد که هنوز نیومده دارین تخم تفرقه میپاشید تو این محیط سالم و یک رنگ میشه توضیح بدید و برای ما بفرمایید
این کلمه( زرتی) در فرهنگ گفتاری شما به چه معناست؟