راه و بيراه
عكاس : امين خسروشاهي
شناخت لحظهاي اهميت يك موضوع يا رويداد در كسري از ثانيه و همينطور پيداكردن فرم و تركيب دقيقي كه روح آن موضوع را بهنحو مناسب بيان كند، قطعاً درخروجي ثبت يك عكس سهم بهسزايي دارد. لحظه قطعي درواقع لحظهاي است كه بايد در ذهن جريان پيدا كند و چيزي متفاوت از انجماد است. لحظهاي كه ميتواند به قبل و بعد آن گواه باشد و ارزشش به آن است كه روايت ساختهشده در ذهن هيچ دو بينندهاي يكسان نباشد.
«كارتيه برسون» عكاس مشهور فرانسوي اعتقاد راسخ به لحظه تعيينكننده در عكاسي داشت و معتقد بود تنها در اين لحظه است كه يك عكاس ميتواند رويدادي را به تصويري ماندگار بدل سازد.
او ميگويد: "رويدادها خود ضرباهنگ ساختاري «شكلها» را پديد ميآورند و كسي كه بتواند مطابق اين ضرباهنگ عكاسي كند، لحظه قطعي را خواهد يافت".
ارائه اين نظريه در دنياي عكاسي به نظريه لحظه قطعي شهرت يافت. عكاس در اين عكس خواسته يا ناخواسته، با الهام از اين نظريه و يا به صورت اتفاقي، توجه به لحظه قطعي را بهوجود آورده است. اين تصوير كه كبوتر در حال پرواز بين ماه و
گنبد مطهر
حضرت رضا(ع) قرار گرفته است، اتفاقي نبوده و شايد بتوان گفت عكاس براي ثبت اين لحظه زمان زيادي را به انتظار نشسته تا بهاصطلاح اين لحظه را شكار كند . حال سؤال اينجاست كه اگر پرنده در جايي غير از اين نقطه قرار ميگرفت چه اتفاقي ميافتاد؟ قطعاً درمفهوم عكس با تغييراتي مواجه ميشديم. مثلاً اگر پرنده را درانتهاي سمت چپ كادر مشاهده ميكرديم، مفهوم خروج از كادر و دوري را تداعي ميكرد و يا فرض كنيد كه پرنده به سمت ماه در پرواز بود قطعاً تفسير عكس ديگر اينگونه نبود...
ماه در شب و تاريكي نقش هدايتگر داشته اما پرنده را درحاليكه به سوي گنبد مطهر در پرواز است مشاهده ميكنيم! به لحاظ مفهومي كبوتر نماد شخصي است كه در دل سياهي نوري را براي نجات جستوجو ميكند و در اين سياهي بايد دست به انتخاب بزند و اين انتخابِ درست است كه ميتواند نجاتبخش او باشد. عكاس در اين عكس در پي ارائه يك مفهوم است كه بهدرستي با ثبت لحظه قطعي توانسته بيننده را درگير مفهومي كه در ذهن داشته نمايد. انتخاب كادر افقي باعث افزايش كنتراست، افزايش حجم سياهي و درنتيجه بيشتر ديدهشدن سه عنصر ماه، كبوتر و گنبد مطهر و تأكيد فراوان براي رسيدن به مفهوم عكس شده است.
فرامرز عامل بردبار
http://photo.aqr.ir/Portal/home/?Image/45371/38424/122595/photo.aqr.ir_raho_birah.jpg